Straciłem pracę – czy dostanę odprawę?
Jak wynika z wielu przeprowadzonych badań oraz analiz społecznych,. utrata pracy to jedna z najbardziej stresujących nas obaw. Strata pracy nikomu nie kojarzy się pozytywnie. Czasami zdarza się tak, że zwolnienie z pracy nie odbywa się ani za porozumieniem stron ani ze względów dyscyplinarnych. Są sytuacje, w których pełną winę za stracone stanowisko ponosi tylko i wyłącznie pracodawca.
Musisz wiedzieć, że o ile posiadałeś odpowiedni rodzaj umowy, w tego typu okolicznościach należy Ci się pieniężna odprawa. Dlatego przy utracie zatrudnienia warto zadać sobie pytanie, straciłem pracę – czy dostanę odprawę? Jednym z najczęstszych powodów jakie podaje pracodawca przy zwalnianiu pracownika to tak zwana redukcja etatów, przez którą rozumiana jest sytuacja, gdy obecnie zajmowane przez nas stanowisko nie będzie już dłużej kontynuowane. Kwestie wypłaty odprawy przez pracodawcę reguluje ustawa o zwolnieniach grupowych z 13 marca 2003 roku (Dz.U. 2003 nr 90 poz. 844).
Zgodnie z zapisami tego aktu prawnego zwolnienie grupowe ma miejsce wtedy, gdy pracodawca, który tworzy minimum 20 miejsc pracy jest zmuszony do wypowiedzenia umowy o pracy wyłącznie z własnej winy, a ponadto jeszcze, gdy w okresie krótszym niż 30 dni zwolnieniem objętych jest 10% procent ze wszystkich zatrudnionych pracowników. W wyżej wymienionych sytuacjach pracownikom należy się pieniężna odprawa. W dodatku zgodnie z orzeczeniem Sądu Najwyższego odprawa pieniężna przysługuje zwalnianemu pracownikowi również wtedy, gdy zwolnienie nie nastąpiłoby, gdyby nie przyczyny wynikające z winy pracodawcy, takie jak upadłość lub problemy finansowe.
Nie wszystkie rodzaje umów uprawniają do uzyskania odprawy
Należy mieć na uwadze, zwłaszcza przy zawieraniu umowy z przyszłym pracodawcą, że nie każdy rodzaj umowy uprawnia do uzyskania odprawy pieniężnej. Tego typu świadczenie pieniężne należy się jedynie pracownikom, związanym z pracodawcą na podstawie umowy o pracę.
To, że wszelakie formy umów popularnie nazywanych śmieciowymi nie zapewniają pracownikom odprawy przy utracie pracy wynika z faktu, że umowy o dzieło oraz umowy zlecenie są regulowane przez Kodeks Cywilny, a nie Kodeks Pracy. Co za tym idzie, tego typu umowy jest znacznie prościej wypowiedzieć niż umowę o pracę. Jedynym zabezpieczeniem w przypadku rozwiązania umowy zlecenie jest kara umowna na wypadek zerwania porozumienia, o ile takowa została zastrzeżona podczas sporządzania dokumenty. Odprawa pieniężna nie przysługuje również osobom, które zostały zatrudnione tymczasowo, a także pracownikom mianowanym.
Jaka wysokość odprawy mi się należy?
Jeśli zostały spełnione wszystkie wymienione wcześniej warunki, czyli zatrudnienie na podstawie umowy o pracę, a pracodawca posiadał minimum 20 pracowników oraz zwolnieniu winny jest wyłącznie pracodawca to wtedy masz pełne prawo żądać odprawy. Zgodnie z obecnie panującym prawem, osobie, która była zatrudniona krócej niż dwa lata przysługuje odprawa w wysokości jednomiesięcznego wynagrodzenia.
Rekompensata w wysokości dwumiesięcznej pensji przysługuje wszystkim pracownikom ze stażem pracy w zwalniającej firmie w przedziale od 2 do 8 lat. Trzykrotność miesięcznego wynagrodzenia otrzyma każdy pracownik ,który był zatrudniony u danego pracodawcy przez okres przekraczający 8 lat. Odprawa jednak nie może przekraczać piętnastokrotności ustalanej odgórnie przez państwo pensji minimalnej – czyli 20325zł w bieżącym roku i 21855zł od 1 stycznia 2017 roku. Jeśli Twoje zwolnienie z pracy odpowiada podanym przez nas kryteriom i mimo tego faktu nie została Ci wypłacona przez pracodawcę odprawa pieniężna masz prawo ubiegać się o jej wypłacenie! Z tego typu sprawą należy skierować swoje kroki do sądu pracy i to właśnie tam wystąpić z powództwem. Radzimy się śpieszyć, gdyż tego typu roszczenia przedawniają się po okresie 3 lat. Gdy minie okres 3 lat nie będziemy w stanie w żaden sposób odzyskać tych pieniędzy.
Jak zabezpieczyć się zawierając umowę zlecenie?
Na koniec, chcielibyśmy udzielić Wam kilku praktycznych porad jak zabezpieczyć się zawierając umowę zlecenie. Przede wszystkim dopilnuj, aby Twoja umowa zawierała odpowiedni okres wypowiedzenia.
Dzięki np. miesięcznemu okresowi zakończenia współpracy, który zostanie zawarty w umowie, w przypadku, gdy szef rozwiąże umowę z dnia na dzień, będziemy mieli możliwość wystąpienia z żądaniem o odszkodowanie. Pracodawca ma możliwość natychmiastowego rozwiązania umowy z tak zwanego ważnego powodu. Określenie ‘ważny powód’ niestety nie zostało dokładnie zdefiniowane przez żadną z ustaw Kodeksu Cywilnego. Do takich powodów jednak z całą pewnością kwalifikuje się utrata zaufania do zleceniobiorcy, utrata kluczowego kontraktu przez zatrudniającego lub zmiana profilu przedsiębiorstwa. Jeśli masz jakiekolwiek wątpliwości co do ważności powodu zerwania umowy, a pracodawca próbuje się wymówić od wypłaty odszkodowania, możesz zwrócić się do odpowiedniego sądu cywilnego.
Warto zapoznać się z obecnie panującymi przepisami i dokładnie znać swoje prawa i obowiązki przysługujące nam z tytułu odpowiedniego rodzaju umowy, gdyż dzięki temu nie damy się wykorzystać zatrudniającemu nas pracodawcy.
